تراز عددی است که کارنامهٔ کنکور کنار درصدها و رتبه نشان میدهد و خیلیها نمیدانند با آن چه کنند. سؤالهای رایج اینهاست: «با تراز ۷۰۰۰ چه رتبهای میآورم؟»، «برای رتبهٔ زیر ۱۰۰ چه ترازی لازم است؟» و «تراز چطور حساب میشود؟». این مطلب هر سه را از کارنامههای واقعی ۱۴۰۳ جواب میدهد.
داده: ۱۳۲ کارنامهٔ سهمیهٔ آزاد و ۴۷ کارنامهٔ سهمیهٔ ۵٪ ارشد مهندسی کامپیوتر (مجموعهٔ ۱۲۷۷) از ۱۴۰۳ که تراز هر چهار کد ضریب را داشتند؛ از بانک عمومی کارنامهها و فقط بهصورت آمار تجمیعی. تراز فقط برای ۱۴۰۳ در دسترس بود، پس عددهای این مطلب مال همان سال است.
تراز لازم برای هر رتبه
تراز لازم برای هر رتبهٔ داخل سهمیهٔ آزاد در ۱۴۰۳، در هر چهار کد ضریب:
| رتبهٔ داخل سهمیهٔ آزاد | کد ۱ شبکه | کد ۲ هوش مصنوعی | کد ۳ معماری | کد ۴ نرمافزار |
|---|---|---|---|---|
| ۱۰ | ۸۵۹۰ | ۸۳۷۰ | ۸۵۹۰ | ۸۷۶۰ |
| ۳۰ | ۷۹۴۰ | ۷۹۰۰ | ۷۸۸۰ | ۸۰۳۰ |
| ۱۰۰ | ۶۸۹۰ | ۶۸۴۰ | ۶۸۵۰ | ۶۹۴۰ |
| ۳۰۰ | ۵۵۷۰ | ۵۴۵۰ | ۵۵۳۰ | ۵۵۹۰ |
| ۱۰۰۰ | ۳۸۸۰ | ۳۷۹۰ | ۳۷۹۰ | ۳۸۶۰ |
| ۳۰۰۰ | ۲۷۰۰ | ۲۵۹۰ | ۲۵۹۰ | ۲۶۲۰ |
عددها به نزدیکترین ده گرد شدهاند. چهار کد در هر رتبه حداکثر حدود ۴۰۰ تراز با هم فرق داشتند و بیشتر وقتها کمتر از ۱۵۰. در رتبههای تکرقمی و حدود ۱۰ تعداد کارنامه کم است و عددها دقت کمتری دارند.
هر تراز چه رتبهای میداد؟
جدول برعکس، برای کد هوش مصنوعی و کد نرمافزار، در سهمیهٔ آزاد و سهمیهٔ ۵٪:
| تراز | آزاد، کد هوش مصنوعی | آزاد، کد نرمافزار | ۵٪، کد هوش مصنوعی | ۵٪، کد نرمافزار |
|---|---|---|---|---|
| ۹۰۰۰ | ۴ | ۷ | — | — |
| ۸۰۰۰ | ۲۶ | ۳۱ | ۲ | ۲ |
| ۷۰۰۰ | ۸۳ | ۹۱ | ۶ | ۵ |
| ۶۰۰۰ | ۲۰۸ | ۲۲۰ | ۱۵ | ۱۴ |
| ۵۰۰۰ | ۴۱۸ | ۴۵۸ | ۳۷ | ۴۱ |
| ۴۰۰۰ | ۸۵۰ | ۹۸۲ | ۹۴ | ۱۰۰ |
| ۳۰۰۰ | ۱۹۳۹ | ۱۹۲۴ | ۲۹۰ | ۲۶۰ |
| ۲۰۰۰ | ۶۸۰۹ | ۶۷۱۵ | ۹۱۸ | ۹۰۸ |
با یک تراز، رتبهٔ داخل سهمیهٔ ۵٪ چند برابر کوچکتر از رتبهٔ سهمیهٔ آزاد بود، از حدود یکهفتم تا یکهجدهم؛ چون رتبه در هر سهمیه جداگانه شمرده میشود و سهمیهٔ ۵٪ داوطلب کمتری دارد.
تراز از کجا میآید؟
روش رسمی محاسبهٔ تراز را سازمان سنجش تعیین میکند و اینجا بازگویش نمیکنیم. ولی کارنامهها نشان میدهند تراز هر کد تقریباً دقیقاً از دو چیز ساخته میشد: میانگین وزنی درصدها با ضرایب همان کد، و معدل. در ۱۴۰۳ این رابطه در هر چهار کد تقریباً یکسان بود:
- هر یک درصد میانگین وزنی حدود ۱۴۵ تا ۱۴۹ تراز ارزش داشت.
- هر یک نمره معدل حدود ۷۵ تا ۸۰ تراز ارزش داشت؛ یعنی تقریباً به اندازهٔ نیم درصد میانگین وزنی.
- این رابطه ۹۹ درصد تغییرات تراز را توضیح میداد و تراز پیشبینیشده بهطور معمول فقط حدود ۷۰ تا ۸۰ واحد با تراز واقعی فرق داشت.
برای همین است که ابزار تخمین رتبه میتواند فقط با درصدها و معدل، رتبه را اینقدر دقیق تخمین بزند. یک نمونه: با میانگین وزنی ۳۰ درصد در کد هوش مصنوعی و معدل ۱۷، تراز حدود ۶۲۰۰ میشد که در سهمیهٔ آزاد ۱۴۰۳ حدود رتبهٔ ۱۸۰ تا ۱۹۰ بود.
تراز مهمتر است یا رتبه؟
رتبهٔ هر کد همان جایگاه تراز تو در میان داوطلبهای همان سهمیه در آن کد است. پس در یک سال و یک سهمیه، تراز بالاتر یعنی رتبهٔ بهتر و این دو یک خبر را میدهند. برای مقایسه با قبولشدههای سالهای قبل، رتبه راحتتر است، چون جدولهای رتبهٔ قبولی بر اساس رتبهاند؛ تراز را فقط با تراز همان سال مقایسه کن.
پرسشهای پرتکرار
با تراز ۷۰۰۰ در ارشد کامپیوتر چه رتبهای میآید؟
در ۱۴۰۳ و در سهمیهٔ آزاد، تراز ۷۰۰۰ حدود رتبهٔ ۸۰ تا ۹۰ در کدهای هوش مصنوعی و نرمافزار بود. در سهمیهٔ ۵٪، همین تراز رتبهٔ حدود ۵ تا ۶ داخل سهمیه میداد.
برای رتبهٔ زیر ۱۰۰ ارشد کامپیوتر چه ترازی لازم است؟
در ۱۴۰۳، در سهمیهٔ آزاد، تراز حدود ۶۸۴۰ تا ۶۹۴۰ بسته به کد ضریب. برای رتبهٔ زیر ۳۰ حدود ۷۹۰۰ تا ۸۰۰۰ و برای رتبهٔ زیر ۱۰ حدود ۸۴۰۰ تا ۸۸۰۰.
تراز ارشد چطور حساب میشود؟
روش رسمی را سازمان سنجش تعیین میکند. در کارنامههای ۱۴۰۳، تراز هر کد تقریباً دقیقاً با میانگین وزنی درصدها و معدل جور درمیآمد: هر یک درصد میانگین وزنی حدود ۱۴۷ تراز و هر یک نمره معدل حدود ۷۸ تراز.
تراز ۱۴۰۳ را با تراز سالهای دیگر مقایسه کنم؟
نه. تراز هر سال نسبت به داوطلبهای همان سال ساخته میشود و این جدولها فقط مال ۱۴۰۳ است. برای مقایسهٔ سالها از رتبه یا از میانگین وزنی لازم برای هر رتبه استفاده کن.
قدم بعدی
درصدها و معدلت را در ابزار تخمین رتبه بزن تا رتبهات را در هر سال و هر کد ببینی. اگر کارنامهات را داری و نمیدانی با آن کجا را انتخاب کنی، در مشاوره کنار هم بررسیاش میکنیم.
روش کار را در روش تولید محتوا ببین.
منابع این مطلب
- کانال اصلی کنکور کامپیوترkunkurcomputer · بررسی ۱۷ شهریور ۱۴۰۵ · کارنامههای عمومی ارشد مهندسی کامپیوتر ۱۴۰۳ همراه تراز؛ فقط آمار تجمیعی
جدولهای تراز و رتبه و رابطهٔ تراز با میانگین وزنی و معدل
کنکور کامپیوتر — کانال اصلی کنکور کامپیوتر