«گرایشهای ارشد کامپیوتر کداماند؟» و «کدام گرایش بهتر است؟» از پرتکرارترین سؤالهاست و بیشتر جوابها یا فهرست خشکاند یا بدون عدد. اینجا سه چیز را کنار هم میگذاریم: هر گرایش چه میخواند، در کنکور چه فرقی با بقیه دارد، و از کارنامههای قبولی واقعی، چقدر پرطرفدار و رقابتی است.
سه مجموعهٔ امتحانی: مهندسی کامپیوتر، فناوری اطلاعات، علوم کامپیوتر
کنکور ارشد کامپیوتر یک آزمون نیست؛ سه مجموعهٔ جدا دارد و هر مجموعه گرایشهای خودش را. در ۱۴۰۶ مواد و ضرایبشان این است:
| مجموعه | زبان | ریاضیات | درسهای تخصصی |
|---|---|---|---|
| ۱۲۷۷ مهندسی و علم کامپیوتر | ضریب ۱ | گسسته، آمار و احتمال مهندسی، جبر خطی؛ ضریب ۲ | مبانی برنامهسازی، مدار منطقی، معماری، دادهساختار و الگوریتم، نظریهٔ زبانها، سیستم عامل، هوش مصنوعی؛ ضریب ۴ |
| ۱۲۷۶ فناوری اطلاعات | ضریب ۱ | گسسته، آمار و احتمال مهندسی؛ ضریب ۲ | مبانی برنامهسازی، دادهساختار و الگوریتم، سیستم عامل، شبکه، پایگاه داده، هوش مصنوعی؛ ضریب ۴ |
| ۱۲۰۹ علوم کامپیوتر | ضریب ۲ | دروس پایه؛ ضریب ۳ | دادهساختار، طراحی الگوریتم و نظریهٔ محاسبه ضریب ۴؛ منطق و گسسته بسته به کد |
فرق اصلی در کنکور این است: ۱۲۷۷ مدار منطقی و معماری و نظریهٔ زبانها دارد، ۱۲۷۶ بهجایشان شبکه و پایگاه داده، و ۱۲۰۹ که معمولاً رشتهٔ دانشکدههای ریاضی است، وزن بیشتری روی ریاضی و نظریه میگذارد و دو کد ضریب دارد. جزئیات هر مجموعه در راهنمای جداگانهاش آمده است.
گرایشهای مهندسی کامپیوتر، یکییکی
اینها گرایشهاییاند که در کارنامههای قبولی مجموعهٔ ۱۲۷۷ دیدهایم. عنوان دقیق رشتهمحلها در هر دانشگاه در دفترچهٔ انتخاب رشته میآید:
- هوش مصنوعی: یادگیری ماشین، شبکههای عصبی، بینایی ماشین، پردازش زبان طبیعی و رباتیک. پرطرفدارترین گرایش است.
- نرمافزار: مهندسی نرمافزار، سامانههای توزیعشده و طراحی سیستمهای بزرگ.
- الگوریتم و محاسبات: الگوریتمهای پیشرفته، پیچیدگی محاسبات و مبانی نظری؛ برای کسی که از دادهساختار و الگوریتم و نظریه لذت میبرد.
- علم داده و بیوانفورماتیک: تحلیل داده، یادگیری آماری و محاسبات روی دادههای زیستی.
- معماری کامپیوتر: طراحی پردازنده و حافظه، سیستمهای موازی و نهفته و سختافزار.
- شبکههای کامپیوتری: طراحی و مدیریت شبکه، پروتکلها و شبکههای بیسیم.
- رایانش امن: رمزنگاری و امنیت سیستم و شبکه.
در ۱۴۰۰ تا ۱۴۰۵ این گرایشها در چهار کد ضریب رقابت میکردند و هر کد به یک دستهدرس وزن بیشتری میداد. در جدول ۱۴۰۶ برای ۱۲۷۷ فقط یک ترکیب ضریب آمده است. جزئیاتش را در مطلب کدهای ضریب آوردهایم.
کدام گرایشها پرطرفدارترند؟
سهم هر گرایش از ۸۹۱ کارنامهٔ قبولی سهمیهٔ آزاد در ۱۴۰۰ تا ۱۴۰۴:
| گرایش | سهم از قبولیها |
|---|---|
| هوش مصنوعی | ۳۷٪ |
| نرمافزار | ۲۴٪ |
| معماری کامپیوتر | ۱۶٪ |
| شبکههای کامپیوتری | ۷٪ |
| رایانش امن | ۶٪ |
| الگوریتم و محاسبات | ۴٪ |
| علم داده | ۳٪ |
| بیوانفورماتیک | ۳٪ |
این سهمها از کارنامههایی است که داوطلبها منتشر کردهاند، نه از ظرفیت رسمی؛ ولی تصویر روشنی میدهد: حدود سه نفر از هر پنج قبولشده در هوش مصنوعی یا نرمافزار بودند.
کدام گرایشها رقابتیترند؟
میانهٔ رتبهٔ قبولی دورهٔ روزانه در چهار دانشگاه بزرگ تهران، در کد همان گرایش؛ عدد داخل پرانتز تعداد کارنامه است و خانههایی که کمتر از ۵ کارنامه داشتند خالی ماندهاند:
| گرایش | صنعتی شریف | دانشگاه تهران | امیرکبیر | علم و صنعت |
|---|---|---|---|---|
| هوش مصنوعی | ۱۵ (۵۳) | ۴۲ (۲۴) | ۹۶ (۲۵) | ۱۵۴ (۲۷) |
| نرمافزار | ۴۱ (۱۷) | ۹۶ (۲۹) | ۱۳۸ (۱۶) | ۲۲۶ (۳۵) |
| بیوانفورماتیک | ۶۶ (۲۳) | — | — | — |
| رایانش امن | ۷۴ (۱۴) | — | ۲۱۲ (۱۰) | — |
| الگوریتم و محاسبات | ۷۷ (۷) | ۱۸۴ (۱۶) | — | — |
| شبکههای کامپیوتری | ۹۲ (۸) | — | ۱۸۶ (۱۳) | ۲۹۵ (۱۱) |
| معماری کامپیوتر | ۱۱۹ (۲۹) | ۱۷۰ (۱۱) | ۲۵۷ (۱۳) | ۳۳۳ (۱۰) |
در هر چهار دانشگاه هوش مصنوعی رقابتیترین گرایش بود و بعد نرمافزار. معماری در شریف، امیرکبیر و علم و صنعت بازترین گرایش بود و در دانشگاه تهران فقط الگوریتم و محاسبات کمی از آن بازتر بود. یعنی کسی که به معماری یا شبکه علاقه دارد، با همان رتبه میتواند به دانشگاه بالاتری برسد. رتبههای قبولی بیشتر دانشگاهها را در مطلبهای رتبهٔ قبولی آوردهایم.
کدام گرایش را انتخاب کنم؟
- از درسهایی شروع کن که در کارشناسی دوست داشتی. دو سال ارشد با درسهایی که از آنها خسته میشوی سخت میگذرد.
- رتبهات را واقعبینانه ببین. در کارنامههای قبولی، فقط ۴۰ درصد قبولشدهها در کدی قبول شدند که بهترین رتبهشان را داشت؛ بقیه برای گرایش دلخواهشان حدود ۱۵ درصد رتبه هزینه دادند. این انتخاب منطقی است، اگر آگاهانه باشد.
- بین «گرایش دلخواه در دانشگاه پایینتر» و «گرایش دیگر در دانشگاه بالاتر» از قبل تصمیم بگیر؛ جدول بالا نشان میدهد این دوراهی واقعی است.
- اگر به ادامهٔ تحصیل یا پژوهش فکر میکنی، استاد راهنما و گروه پژوهشی معمولاً از اسم گرایش مهمترند؛ صفحهٔ استادهای دانشکدهها را قبل از انتخاب رشته ببین.
پرسشهای پرتکرار
گرایشهای ارشد مهندسی کامپیوتر کداماند؟
در کارنامههای قبولی مجموعهٔ ۱۲۷۷ این گرایشها دیده میشوند: هوش مصنوعی، نرمافزار، معماری کامپیوتر، شبکههای کامپیوتری، رایانش امن، الگوریتم و محاسبات، علم داده و بیوانفورماتیک، و در بعضی دانشگاهها گرایشهایی مثل قرآنکاوی رایانشی. فهرست دقیق هر سال در دفترچهٔ انتخاب رشته میآید.
تفاوت ارشد فناوری اطلاعات و علوم کامپیوتر چیست؟
در کنکور ۱۴۰۶، فناوری اطلاعات (۱۲۷۶) در بستهٔ تخصصی شبکه و پایگاه داده دارد و مدار منطقی و معماری و نظریهٔ زبانها ندارد. علوم کامپیوتر (۱۲۰۹) معمولاً رشتهٔ دانشکدههای ریاضی است، دو کد ضریب دارد و وزن بیشتری روی ریاضی پایه و دادهساختار و الگوریتم و نظریهٔ محاسبه میگذارد.
بهترین گرایش ارشد کامپیوتر کدام است؟
یک جواب برای همه وجود ندارد. داده فقط میگوید هوش مصنوعی پرطرفدارترین و در هر چهار دانشگاه بزرگ تهران رقابتیترین گرایش بوده است. بهترین گرایش برای تو آن است که درسهایش را دوست داری و رتبهات در آن به دانشگاهی میرسد که میخواهی.
دروس مهم گرایش هوش مصنوعی در کنکور چیست؟
در ۱۴۰۰ تا ۱۴۰۵، کد هوش مصنوعی به دادهساختار و الگوریتم و هوش وزن ۴، به نظریه و سیگنال و به سیستم عامل و شبکه و پایگاه داده وزن ۳ میداد. در ۱۴۰۶ همهٔ درسهای تخصصی ۱۲۷۷، از جمله هوش مصنوعی و دادهساختار و الگوریتم، در یک بسته با ضریب ۴ آمدهاند.
قدم بعدی
اگر بین دو گرایش مردد هستی، درصدهای آزمونهایت را در ابزار تخمین رتبه بزن تا ببینی در هر کد کجا میایستی. اگر میخواهی با شرایط خودت تصمیم بگیری، در مشاوره کنار هم بررسیاش میکنیم.
منابع این مطلب
- اطلاعیه و جدول مجموعههای امتحانی کارشناسی ارشد ناپیوسته سال ۱۴۰۶سازمان سنجش آموزش کشور · بررسی ۱۷ شهریور ۱۴۰۵ · اطلاعیه و جدول مجموعههای امتحانی کارشناسی ارشد ناپیوسته سال ۱۴۰۶
مواد و ضرایب مجموعههای ۱۲۷۷، ۱۲۷۶ و ۱۲۰۹ در ۱۴۰۶
سازمان سنجش آموزش کشور — اطلاعیه و جدول مجموعههای امتحانی کارشناسی ارشد ناپیوسته سال ۱۴۰۶
- کانال اصلی کنکور کامپیوترkunkurcomputer · بررسی ۱۷ شهریور ۱۴۰۵ · کارنامههای عمومی ارشد مهندسی کامپیوتر ۱۴۰۰ تا ۱۴۰۴ همراه رشتهمحل قبولی؛ فقط آمار تجمیعی
سهم گرایشها و میانهٔ رتبههای قبولی
کنکور کامپیوتر — کانال اصلی کنکور کامپیوتر